Xilaba txapelketa - Hiriburu (2025) © Johane LARRE

Lekukotasun-bildumak

Bertsolaritza Ipar Euskal Herrian: zonbait behako

Kultura

Euskal kulturaren zutabea eta ahozko euskal literaturaren adar nagusienetariko bat da bertsolaritza. Beste herrialde batzuetan desagertzear dagoen ohitura zahar honek Euskal Herrian harrigarriko garapena hartu du batez ere txapelketen sortzearekin XX. mendean, eta 1980. hamarkadatik transmisioa segurtatua izan delarik bertsu-eskolen bidez eta saio antolaketen sustatzearekin. Gaiari lotu Iparraldeko zonbait lekukotasun-zati agerian ematen ditugu bilduma honetan. ELEKETA eta AHOTSAK funtsetatik datoz nagusiki.

Pasarte eta muntaketa hautatuak

Play EKE video

Etxahun-Iruri koblakaria

Arnaud BORDAÇARRE "Allandu"

5 min

Play EKE video

Lehen bertso eskolak iparraldean

Jexus ARZALLUS

4 min

Play EKE video

Hastapenak bertsularitzan

Txomin EZPONDA

3 min

Play EKE video

Gai-emaile eta epaile

Beñat SOULE

4 min

Play EKE video

Epaileen formakuntza

Beñat SOULE

2 min

Play EKE video

Lehen bertsu saioa Irisarrin (1974)

Pierre-Arnaud IDIEDER , Beñat SOULE

5 min

Play EKE video

Ximun Ibarra "Zubikoa" bertsolaria (1905-1979)

Marie-Christine OÇAFRAIN , Petra IBARRA

1 min

Play EKE video

Xilaba txapelketa

Beñat SOULE

2 min

Play EKE video

Otxalderen (1814-1897) bertsu batzuk

Jean-Noël ETCHEVERRY

3 min

Play EKE video

Ogi jo egitean ere bertsotan

Alexandre ETCHEBERRY

3 min

Play EKE video

Mattin bertsolariaren umorea

Alexandre ETCHEBERRY

2 min

Play EKE video

Lehen gai-emaile batzuen izenak

Txomin EZPONDA

4 min

Play EKE video

Elizaren boterea (1977)

Txomin EZPONDA

2 min

Play EKE video

Bertso udalekuak

Jexus ARZALLUS

7 min

Play EKE video

Bertso eskolen sorrera

Jean-Louis HARIGNORDOQUY "Laka"

4 min

Play EKE video

Bertso eskolen eragina

Jexus ARZALLUS

4 min

Play EKE video

Bertso eskolen eragina

Michel AIRE

3 min

Maddi Ane Txoperena © LaukitikAt (EKE | cc-by-sa-nc) Play EKE video

Bertsogintza

Maddi Ane TXOPERENA

3 min

Play EKE video

Bertsolari baten entrenamendua

Sustrai COLINA

3 min

Play EKE video

Bertsulari baten hastapenak

Jexus ARZALLUS

6 min

Play EKE video

Bertsotan irri eginarazteko

Alexandre ETCHEBERRY

5 min

Play EKE video

Bertsolarien lagunak elkartearen hasierak

Jean-Louis HARIGNORDOQUY "Laka"

4 min

Kultura guzietan, inprobisazioaren fenomenoak lilurapena eta mirespena sortzen ditu. Kantatua, bertsotan emana eta errimatua denean, Euskal Herriko bertsolaritza bezala, arte, ahozko literatura, joko, desafio bihurtzen da, praktikatzen dutenei ezohizko trebetasunak eskatzen dituena. Betidanik bertsolarien kantuak entzuleak loriatu ditu. Hala transmititu dira bertsoak, mendez mende, hauetarik batzuk euskal kantu klasiko bihurtuz. Lapurdin, Baxenabarren eta Xiberoan, bertsolaritzaren historia joria izan da, nahiz gorabeherak ezagutu.

Play EKE video

Ximun Ibarra "Zubikoa" bertsolaria (1905-1979)

Marie-Christine OÇAFRAIN , Petra IBARRA

1 min

Play EKE video

Otxalderen (1814-1897) bertsu batzuk

Jean-Noël ETCHEVERRY

3 min

Play EKE video

Ogi jo egitean ere bertsotan

Alexandre ETCHEBERRY

3 min

Play EKE video

Mattin bertsolariaren umorea

Alexandre ETCHEBERRY

2 min

Play EKE video

Elizaren boterea (1977)

Txomin EZPONDA

2 min

Play EKE video

Bertsotan irri eginarazteko

Alexandre ETCHEBERRY

5 min

Play EKE video

Etxahun-Iruri koblakaria

Arnaud BORDAÇARRE "Allandu"

5 min

Bertsolariak oroimen ona izan behar du, kantagintzaren ezagutza ona, erritmoaren zentzua, konfiantza bere buruan eta sormenean, bai eta bizitasuna ematen duten bat-batekotasun izpiritua ere. Bertute hauei guziei esker, bertsolariak maitatuak diren emazte eta gizon umilak dira, bertsolari on bat izateko… lan egin behar dela ongi dakitenak. Baina nola hasten da bertsolari baten ibilbidea? Zer sendi du bertsolariak bertso bat botatzean? Nola bizi du bere artea?

Maddi Ane Txoperena © LaukitikAt (EKE | cc-by-sa-nc) Play EKE video

Bertsogintza

Maddi Ane TXOPERENA

3 min

Play EKE video

Bertsolari baten entrenamendua

Sustrai COLINA

3 min

Play EKE video

Bertsulari baten hastapenak

Jexus ARZALLUS

6 min

Play EKE video

Hastapenak bertsularitzan

Txomin EZPONDA

3 min

Beste herrialde batzuetan desagertzear dagoen ohitura zahar honek Euskal Herrian harrigarriko garapena hartu du batez ere txapelketen sortzearekin XX. mendean. Bertsularitzaren bilakaerak erakusten du arte honek garatzen eta kodifikatzen jakin duela.

1980. hamarkadatik bertsolaritzaren transmisioa bertsu-eskolen bidez bermatua izan da. Hala, aurrekoen ildoari jarraituz, belaunaldi gazteek kalitate handiko lana daramate, gero eta arrakasta handiagoa bilduz publiko gaztearengan.

Play EKE video

Bertso eskolen eragina

Michel AIRE

3 min

Play EKE video

Bertso eskolen eragina

Jexus ARZALLUS

4 min

Play EKE video

Bertso eskolen sorrera

Jean-Louis HARIGNORDOQUY "Laka"

4 min

Play EKE video

Bertso udalekuak

Jexus ARZALLUS

7 min

Play EKE video

Lehen bertso eskolak iparraldean

Jexus ARZALLUS

4 min

1935az geroztik Euskal Herriko txapelketa bat antolatua da, bertso saioak maiz iragaten dira, eta bertso eskolak eratu dira diziplinaren teknikak erakutsi eta bertsolaritzaren atsegina haurrei helarazteko. Hau dena hainbat antolatzaile, epaile eta gai-emaileri esker ere lortu da.

Play EKE video

Bertsolarien lagunak elkartearen hasierak

Jean-Louis HARIGNORDOQUY "Laka"

4 min

Play EKE video

Epaileen formakuntza

Beñat SOULE

2 min

Play EKE video

Gai-emaile eta epaile

Beñat SOULE

4 min

Play EKE video

Lehen bertsu saioa Irisarrin (1974)

Pierre-Arnaud IDIEDER , Beñat SOULE

5 min

Play EKE video

Lehen gai-emaile batzuen izenak

Txomin EZPONDA

4 min

Play EKE video

Xilaba txapelketa

Beñat SOULE

2 min

Gehiago jakin

  • Bertsularitza
    Bertsolaritzari buruzko atala Euskal kultur erakundearen webgunean
CodeSyntax-ek garatua. Softwarea: Django.